İKİNCİ
EL CİHAZ REHBERİ
Tüketici elektroniği ile ilgilenen ama bu
cihazlara yeterli bütçe ayıramayan çoğu kullanıcı için birçok avantaj sunan 2.
el cihaz pazarı, yine bu gruptaki potansiyel alıcıların kafasında birçok soru
işareti oluşturuyor. Bu yazıda 2. el cihaz konusunu enine boyuna ele alacak,
avantaj ve dezavantajları masaya yatırılacak ve en önemlisi neden 2. el
cihazların cazip olabileceğini açıklamaya çalışacağız.
Neden 2. El?
Bunun için birçok neden sıralanabilir, ancak bunları sıralamadan önce bir şeyi
belirtmek gerekiyor. Burada okuyacaklarınız asla bir yönlendirme niteliği
taşımamaktadır. Bunlar sadece benim ve benim gibi düşünenlerin kişisel
seçimleridir. Diğer taraftan sıfır cihaz alımına yönelenlerin de hiç kuskusuz
geçerli sebepleri
vardır ki bunlardan en önemlisi teknolojiyi takip etmektir, diğer bir sebep
ise sıfır cihazın, üretici firmanın garanti kapsamına girmesidir. Bu birçok
cihaz ve sistem için son derece doğru bir kararıdır. Ancak unutulmamalıdır ki
bu sistemlerin dahi ikinci eli bulunabilmektedir ve bunları elde etmek sadece
biraz sabır ve zaman ister.
Diğer taraftan maddi koşullar da bir çoğumuz için önemli bir diğer neden
olarak gösterilebilir.
Alacağınız 2. el bir cihaz veya sistem en kötü şartlarda bile sıfır olanından
1/3 oranında daha ucuza mal olacaktır. Tabi ki bu maliyeti, alacağınız sistemi
ya da cihazın güncel şartlarda ayni ölçütlerde bir başka cihazla
karşılaştırarak da elde edebilirsiniz.
Eğer bu karşılaştırmayı yapmazsanız ya da yanlış yaparsanız yanılgıya
düşebilirsiniz.
Örneklemek gerekirse bir Mission 735 hoparlörün zamanındaki satış fiyatı
ortalama 1000 Dolar
civarındayken, 2. elde piyasada bu kolonu 500 ila 700 Dolar arasında
bulabilirsiniz ancak bunu piyasada satılan ömeğin DAlı NS 8000 ile
kıyaslarsanız size pahalı gelecektir çünkü bu kolonun sıfır fiyatı 600 Dolar
civarındadır. Böyle bir durum sizi yanılgıya düşürür, çünkü ne kalite ne de
seviye olarak iki model birbirleri ile eşdeğer değildir, oysa ki Mission
hoparlörü güncel
standartlarda bir Mission 783 ile kıyaslarsanız ki bu kolon yaklaşık 1200 Euro
civarındadır. Gerçek sınıflandırmayı ve 2. el farkını
ancak bu şekilde açığa çıkartabilirsiniz.
Diğer taraftan eski cihazlarda özellikle amplilerde işçilik ve kullanılan
malzeme kalitesi yeni sistem cihazlarda ancak üst modellerde bulunabiliyor. Bu
da doğalolarak eski birçok cihazı
yenilerine göre daha avantajlı ve çekici hale getiriyor. Tabi bu konu üst
sınıf cihazlar için geçerli değil.Çünkü üst sınıf cihazlar her
zaman kalitelerini ve isimlerini devam ettirebilmek için daha iyisini yapmak
zorundalar.
Kuskusuz bu konuda biraz bilgi sahibi olmak gerekir, ancak kısa bir
araştırmayla gerekli bilgileri edinmeniz mümkündür. Ama araştırma sırsında
yapılan bir diğer hata da intemet ortamında Avrupa ya da Amerika'daki 2. el ve
sıfır fıyatları ile Türkiye de geçerli olan fiyatları karşılaştırmaktır. Bunun
potansiyel alıcıda yanılgı yaratması iki nedene bağlıdır. Birincisi oradaki
cihazların Türkiye'ye belli bir gümrük vergisi altında girdiği, ikincisi ise
cihazın Türkiye'ye ulaşana kadar kaçıncı elden
geldiğine göre değişen kar marjları ile satıldıkları gözden kaçırılır. Bu
yüzden Türkiye satış fıyatları hem sıfır olarak hem ikinci el olarak
daha yüksektir. Internet üzerinden ikinci el bir cihaz alıp Türkiye'ye
getirtmeniz bazı açılardan maliyeti düşürecektir. Ancak şu yan etkenleri de
unutmamak gerekir;
1 . Aldığınız cihaz minimum % 1¬3 arasında bir shipping maliyeti getirecektir.
2. Cihazın emniyet içinde elinize ulaşması için iyi bir posta veya kargo
servisi kullanacağınızdan uçakla gelmese bile en azından 120-200 Dolar
arasında bir bütçe ayırmayı göze almalısınız.
3. Cihaz Türkiye'ye girişte gümrüğe tabi tutulacaktır ki bu da gümrük vergisi
ödemeniz anlamına gelir. Bunun için paketin büyüklüğüne ve ağırlığına göre
cebinizden çıkacak, yaklaşık 200 Dolarlık fazladan bir bütçeyi unutmamak
gerekir. Eğer cihaz 2 yaşın üzerindeyse vergi oranı %100'e çıkar. Ayrıca bu
tarz cihazların boyutlarının, örneğin bir kaynak bileşeni söz konusu
olduğunda, ortalama 43cm en ve 25cm derinlik civarında ve yaklaşık 1 , 5kg
ağırlığa sahip olduğu da unutulmamalıdır. Ki bu değerler çok da düşük
sayılmaz. Üstelik getirilen cihaz hoparlör olunca koşullar daha da ağırlaşır.
4. Görmeden ve dinlemeden sadece resme bakarak satın
aldığınız bu cihazın performansının ne derece iyi olduğu ya da üzerinde bir
değişiklik olup olmadığı ise sadece şansınıza kalmış bi durumdur.
5. En önemlisi cihaz 2. el statüsünde geleceği için gümrükte takılıp kalma
olasılığı çok yüksek olacaktır.
Bütün bunlar göz önüne alındığında cihazı Türkiye içinden almanın en doğru ve
avantajlı karar olduğu su götürmez bir gerçek haline geliyor.
2. El Cihaz Alınır mı?
Aslında 2. EI cihaz almak çok uzak durulması gereken bir konu değildir. Sadece
bazı kriterlere ve 2. elde hangi cihazlara yaklaşmamanız gerektiğine dikkat
etmeniz yeterlidir. Çünkü bu gruba giren cihaz sayısı fazla değildir. Yukarıda
belirttiğimiz gibi 2. el size birçok konuda avantaj sağlayacaktır. Bir çoğumuz
2. el cihaz almaktan kaçınırız, hele bir de cihaz biraz eski bir modelse iyice
çekimser davranırız. Unutulmamalıdır ki kullanılmış cihazlarda, cihaz üzerinde
ne kadar oynandığı çok önemlidir. Çok temiz kalmış cihazlar ile olduğu kadar
tamamen ıskartaya çıkmış cihazlarla da karşılaşmanız mümkündür. Bu sizi
yıldırmamalıdır, sadece biraz dikkat yeterlidir. Çünkü asla
ulaşamayacağınız noktalardaki cihazları bile 2. el piyasasından edinebilir ve
hatta hi-end'e bile adım atabilirsiniz.
Avantajlar ve dezavantajlar...
1. Kesinlikle fıyat konusunda sizi yormaz.
2. Asla ulaşamayacağınızı düşündüğünüz cihazlara ulaşmanızı mümkün kılar.
3. Ürün çeşitliliğini artırır.
4. Farklı çevrelerden hi-fi ile uğrasan yada ilgili insanlarla tanışmanızı,
bilgi alışverişinde bulunmanızı sağlar.
Diğer taraftan:
1. Belli bir risk taşır.
2. Kozmetik olarak olumsuz sayılabilecek bazı izler taşıyabilir. 3. Alim
sırasında dikkat edilmez,
gerekli özen gösterilmezse ürün arızalı bir çıkabilir.
Satın Alırken Dikkat Edilecek Noktalar
2. EI hi-fi cihaz yada sistem alırken dikkat edilmesi gereken konular
cihazlara göre değişkenlik
taşımakla birlikte farklı cihazlar için dikkat edilecek birbiri ile ayni belli
konularda vardır.
Öncelikle genelolarak dikkat etmeniz gerekenleri sıralayalım.
1 . Cihazı alırken dış yüzeyinin temizliğine, yani kozmetik olarak iyi durumda
olduğuna dikkat edin. Ancak çok özel bir model bulduysanız bazı kriterler çok
da fazla önem taşımayabilir.
2. Cihazın dış bölümünde ve tabanında bulunan vidaları kontrol edin üzerinde
tornavida izi olup olmadığını veya birbirinden farklı vidalar olup olmadığını
kontrol edin.
3. Özellikle ampli/preampli gibi bazı cihazların üzerinde ve altında ızgaralar
vardır. ışığa tutarak ya da içine ışık tutarak lehim
bölgelerine bakin, buralarda farklı lehim olup olmadığını kontrol edin. Eğer
farklı bir lehim varsa hemen fark edersiniz çünkü fabrikasyon lehim ile
sonradan yapılan lehimler genelde birbirinden farklı olur.
4. Alacağınız cihazı mutlaka dinleyin. Dinlerken (Ampli/Preampli) üzerindeki
ton kontrolleri, volume potansı ve diğer kontrol düğmelerinin işlevlerini
yerine getirip getirmediklerine bakın. Her şey poliüretan refleks varsa
parmağınızı üzerine hafifçe sürerek döküntü yapıp yapmadığına bakın. Yapıyorsa
ömrünü tamamlamak üzere olabilir dikkat edin.
10. Dikkat edilecek bir diğer konu da sürücünün göbeğini hafifçe içeri doğru
bastırarak, göbekte sürtünme olup olmadığına bakmaktır. Eğer sürtünme
hissediyorsanız almayın.
11 . Ekolayzer alırken potanslarını yukarı aşağı hareket ettirerek oksidasyon
olup olmadığını ve potansların, kolonları balans yaparak ait olduğu kanal
üzerinde dinlemek suretiyle çalışıp çalışmadiğını kontrol edin.
12. Pikap alırken pitch kontrollerine dikkat edin, devirde kayma olup
olmadığını mutlaka kontrol edin. Kayma varsa tamiri zor olabilir. Eğer 'beit
drive' pikap alıyorsanız lastiğini kontrol edin. Lastikte sertleşme ya da
gevşeme oluşup oluşmadığına dikkat edin.
13. Herhangi bir cihazı alırken deneme esnasında mutlaka flat olarak dinleyin,
yani ton kontrolleri sıfır seviyede iken dinleyin bu sayede cihazın gerçek
sesini dinlersiniz.
14. Alacağınız cihazları dinlerken sistemin arasında sesi düzeltmek için
fazladan bileşen eklenmemiş olmasına çok dikkat edin(sub
bass, ekolayzer, konvertör gibi).
15. Ampli ve hoparlör alırken dinlediğiniz müzik türünü mutlaka göz önünde
bulundurun ve yanınızda dinlediğiniz müziklerden örnek götürerek dinleyin.
Unutmayın ki demo odalarında dinlediğiniz ses ile evde alacağınız ses çok
farklı olabilir.
16. Ampli ve hoparlörlerinizin birbirine uyumlu olmasına dikkat edin yoksa çok
kötü bir ses ile karşılaşabilirsiniz, "param var en iyisini alırım" yaklaşımı
ile kesinlikle iyi sonuç almanız garanti değildir. Kimi zaman çok pahalı bir
ampli ya da hoparlör, çok ucuz bir ampli ya da hoparlör ile çok daha iyi uyum
gösterebilir ve sonuçlar çok şaşırtıcı olabilir.
17. Bit pazarları vb. gibi yerlerden cihaz almamaya özen gösterin
çünkü bu konuyu bilmeyenlerden almaya kalkışacağınız cihazlar sizi
yanıltacaktır. Bunun yanı sıra bu gibi yerlerden alınan birçok cihazın kaynağı
belli olmayacağından sık sık toplanmış hurda cihazlarla
karşılaşmak söz konusu olabilmektedir.
Eğer bu gibi yerlerden cihaz almak durumunda kalırsanız ince eleyip sık
dokumanızı öneririz.